Trả lời nhanh: Buồn bã, dễ khóc trong 2 tuần đầu sau sinh thường là baby blues - hiện tượng sinh lý tự hết. Nhưng nếu cảm giác trống rỗng, mất hứng thú, tự trách kéo dài quá 2 tuần, đó có thể là trầm cảm sau sinh - một tình trạng y khoa cần gặp bác sĩ hoặc chuyên gia tâm lý, không tự chẩn đoán và không nên chịu đựng một mình. Được nghỉ ngơi và được chăm sóc là một phần quan trọng của phục hồi - Hà Phương đồng hành cùng mẹ qua gói chăm sóc sau sinh từ 360.000đ/buổi để mẹ có những khoảng thở thật sự.
Baby blues - nỗi buồn thoáng qua của những ngày đầu
Khoảng 50-80% mẹ mới sinh trải qua baby blues: tự nhiên rơm rớm nước mắt, nhạy cảm với lời nói của người xung quanh, lo lắng vu vơ, khó ngủ dù rất mệt. Nguyên nhân chính là cú "rơi tự do" của nội tiết tố sau sinh cộng với thiếu ngủ.
Điểm nhận diện quan trọng: baby blues xuất hiện ngày 2-5 và tự hết trong vòng 2 tuần, xen kẽ vẫn có những lúc mẹ thấy vui, gắn kết với con. Mẹ chỉ cần được ngủ bù, được người thân đỡ đần và lắng nghe.
Dấu hiệu trầm cảm sau sinh cần nhận biết sớm
Trầm cảm sau sinh ảnh hưởng khoảng 10-15% mẹ và có thể xuất hiện bất cứ lúc nào trong năm đầu. Mẹ và gia đình nên chú ý khi các biểu hiện sau kéo dài quá 2 tuần, gần như cả ngày, mọi ngày:
- Buồn bã, trống rỗng, tuyệt vọng; khóc không rõ lý do.
- Mất hứng thú với mọi thứ từng yêu thích, kể cả việc gần gũi con.
- Cảm giác tội lỗi, tự trách "mình là người mẹ tồi", thấy bản thân vô dụng.
- Rối loạn giấc ngủ: không ngủ được ngay cả khi bé ngủ, hoặc ngủ li bì.
- Ăn không nổi hoặc ăn quá nhiều; kiệt sức thường trực.
- Khó tập trung, khó quyết định những việc đơn giản.
- Xa lánh chồng, người thân, bạn bè.
- Lo âu quá mức về sức khỏe của con, hoặc ngược lại - thờ ơ.
Cần hỗ trợ y tế ngay lập tức nếu mẹ có ý nghĩ làm hại bản thân hoặc em bé: hãy nói với người thân để được đưa đến cơ sở y tế gần nhất. Đây là cấp cứu y khoa, không phải lỗi của mẹ.
Vì sao không nên tự chẩn đoán, tự chịu đựng?
Trầm cảm sau sinh là tình trạng y khoa có cơ chế sinh học rõ ràng - thay đổi nội tiết, thiếu ngủ kéo dài, tiền sử trầm cảm, sinh khó, thiếu người hỗ trợ - chứ không phải do mẹ "yếu đuối" hay "không thương con". Việc chẩn đoán cần bác sĩ chuyên khoa tâm thần hoặc chuyên gia tâm lý thực hiện qua thăm khám; điều trị có thể gồm trị liệu tâm lý, thuốc phù hợp với mẹ đang cho con bú, và điều chỉnh lối sống. Can thiệp càng sớm, mẹ hồi phục càng nhanh - và em bé cũng được hưởng lợi từ một người mẹ khỏe mạnh.
Người thân giúp mẹ thế nào?
- Lắng nghe không phán xét, tránh những câu "có gì đâu mà buồn", "mẹ nào chẳng thế".
- Nhận việc cụ thể: trông bé một cữ để mẹ ngủ trọn giấc, nấu ăn, giặt giũ.
- Để ý các dấu hiệu nặng lên và chủ động đề nghị đưa mẹ đi khám - nhiều mẹ không đủ sức tự tìm kiếm giúp đỡ.
- Khuyến khích mẹ ra ngoài đi bộ nhẹ, gặp gỡ, làm điều mẹ thích - từng chút một, xem thêm cách giảm stress sau sinh.
Để mẹ được nghỉ ngơi thật sự cùng Hà Phương
Nghỉ ngơi và được chăm sóc không chữa trầm cảm, nhưng là nền tảng giúp mẹ phục hồi và giảm nguy cơ khủng hoảng. Hà Phương Mom & Baby Care đỡ đần mẹ bằng những việc thiết thực: trông bé ngày 85.000đ/giờ - tối 150.000đ/giờ để mẹ ngủ bù một giấc sâu (mẹ mất ngủ sau sinh rất cần điều này), gội đầu dưỡng sinh tại nhà 100.000đ/buổi, và gói Đả Thông Kinh Lạc Sau Sinh 10 buổi 3.600.000đ (360.000đ/buổi) giúp thả lỏng cơ thể đang căng cứng vì bế con. Thực hiện tại spa (Tòa West A, Masteri West Heights, Vinhomes Smart City, Nam Từ Liêm, Hà Nội) hoặc tại nhà khu vực Vinhomes Smart City và lân cận. Hotline/Zalo 0987 475 822, 8:00-17:30 cả Thứ 7 và Chủ nhật.
Bài viết mang tính tham khảo, không thay thế chẩn đoán y khoa. Nếu mẹ đang có ý nghĩ tự làm hại bản thân hoặc em bé, hãy liên hệ cơ sở y tế gần nhất ngay lập tức.
